آخرین بروز رسانی در آگوست 4, 2025 توسط علی رستگار
در معاملات روز دوشنبه بازارهای آسیایی، قیمت جهانی نفت پس از کاهش اولیه، روندی افزایشی به خود گرفت. این تغییر مسیر قیمتی در حالی رخ داد که معاملهگران انتظار دارند بازار بتواند افزایش تولید برنامهریزیشده اوپک پلاس در ماه سپتامبر را جذب کند.
رشد محدود قیمت نفت پس از افت قبلی
بر اساس گزارش ایسنا، قیمت نفت برنت با افزایش ۱۱ سنتی معادل ۰.۱۶ درصد، به ۶۹ دلار و ۷۸ سنت در هر بشکه رسید. همچنین نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا با رشد ۱۹ سنتی معادل ۰.۲۸ درصد، به ۶۷ دلار و ۵۲ سنت معامله شد. این در حالی است که هر دو شاخص در معاملات روز جمعه با افت حدود ۲ دلاری مواجه بودند.
تصمیم اوپک پلاس برای افزایش تولید
در نشست اخیر اوپک پلاس که روز یکشنبه برگزار شد، اعضا با افزایش تولید روزانه به میزان ۵۴۷ هزار بشکه در ماه سپتامبر موافقت کردند. این تصمیم در راستای بازیابی سهم بازار و پاسخ به تقاضای جهانی اتخاذ شده و بخشی از محدودیتهای داوطلبانه عرضه را حذف میکند. تولیدکنندگان این گروه با اشاره به شرایط اقتصادی مطلوب و کاهش ذخایر جهانی، افزایش تولید را ضروری دانستند.
مایکل مککارتی، مدیرعامل پلتفرم معاملات مومو استرالیا، در اینباره گفت: تأثیر افزایش تولید محدود خواهد بود، زیرا بازار پیشتر این تغییر را پیشبینی کرده بود و در قیمتها لحاظ شده است.
پیشبینی تحلیلگران درباره عرضه واقعی
تحلیلگران مؤسسه گلدمن ساکس برآورد کردهاند که افزایش واقعی عرضه از سوی هشت عضو فعال اوپک پلاس ممکن است به ۱.۷ میلیون بشکه در روز برسد. این در حالی است که برخی اعضا به دلیل مازاد تولید در ماههای گذشته، تولید خود را کاهش دادهاند و در این افزایش مشارکت نخواهند داشت.
تهدید تحریمهای آمریکا علیه روسیه و تأثیر آن بر بازار نفت
در کنار تحولات مربوط به اوپک پلاس، تهدیدهای جدید آمریکا علیه صادرات نفت روسیه نیز بر بازار جهانی نفت سایه انداخته است. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، برای اعمال فشار بر مسکو جهت توقف جنگ با اوکراین، تهدید کرده است که تعرفههای ثانویه ۱۰۰ درصدی بر خریداران نفت روسیه اعمال خواهد کرد.
بر اساس دادههای شرکت LSEG، دستکم دو کشتی حامل نفت روسیه که قرار بود به پالایشگاههای هند برسند، پس از اعلام تحریمهای جدید، مسیر خود را تغییر دادهاند.
تحلیل تأثیر تحریمها بر عرضه جهانی نفت
تحلیلگران مؤسسه ING به سرپرستی وارن پاترسون در یادداشتی اعلام کردند: اگر تحریمها باعث توقف واردات نفت روسیه توسط هند شود، صادرات روزانه ۱.۷ میلیون بشکه نفت روسیه مختل خواهد شد. این اتفاق میتواند مازاد عرضه پیشبینیشده تا پایان سهماهه چهارم سال جاری و سال ۲۰۲۶ را از بین ببرد و به اوپک پلاس فرصت دهد تا ۱.۶۶ میلیون بشکه دیگر از محدودیتهای عرضه را حذف کند.
نگرانیها درباره تأثیر تعرفهها بر اقتصاد جهانی
در کنار تحولات عرضه، نگرانیها درباره تأثیر تعرفههای تجاری آمریکا بر رشد اقتصاد جهانی و مصرف سوخت نیز در بازار نفت تأثیرگذار بوده است. بهویژه پس از انتشار دادههای ضعیف از رشد اشتغال در آمریکا در روز جمعه، که نشاندهنده کاهش سرعت رشد اقتصادی بود. جیمسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، اعلام کرده است که تعرفههای اعمالشده در هفته گذشته بر دهها کشور، احتمالاً همچنان پابرجا خواهند ماند.
بازار جهانی نفت در شرایطی قرار دارد که همزمان با افزایش تولید اوپک پلاس، تهدیدهای ژئوپلیتیکی و سیاستهای تجاری آمریکا میتواند مسیر قیمتها را با نوسانات بیشتری همراه کند.
**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.