آخرین بروز رسانی در آگوست 18, 2025 توسط علی رستگار
در پاسخ به برخی باورهای نادرست درباره تغذیه سالمندان، دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت اعلام کرد که مصرف حبوبات نهتنها برای افراد سالمند مضر نیست، بلکه میتواند بخشی مؤثر از یک رژیم غذایی متعادل و تقویتکننده در دوران سالمندی باشد. این توصیه بر پایه شواهد علمی و تجربیات بالینی مطرح شده و هدف آن اصلاح دیدگاههای رایج و ارتقای سلامت عمومی سالمندان است.
نقش حبوبات در سلامت سالمندان
حبوبات مانند عدس، نخود، لوبیا و ماش از منابع غنی پروتئین گیاهی، فیبر، و املاحی چون آهن، منیزیم و پتاسیم هستند که در حفظ سلامت عضلات، تقویت سیستم ایمنی و پیشگیری از بیماریهای مزمن نقش مهمی دارند. بهویژه در دوران سالمندی که تحلیل عضلانی و کاهش توان جسمی شایعتر است، مصرف منظم حبوبات میتواند به حفظ توده عضلانی و تأمین انرژی روزانه کمک کند.
موارد استثنا در مصرف حبوبات
با این حال، وزارت بهداشت تأکید کرده است که در برخی شرایط خاص، مانند سالمندانی که دچار نارسایی کلیوی یا بیماریهای مزمن هستند، میزان مصرف پروتئین باید با مشورت پزشک و متخصص تغذیه تنظیم شود. در این موارد، کنترل دقیق دریافت پروتئین از منابع مختلف از جمله حبوبات، برای جلوگیری از فشار اضافی بر کلیهها ضروری است.
راهکارهایی برای کاهش عوارض گوارشی
یکی از دغدغههای رایج در مصرف حبوبات، بروز نفخ و مشکلات گوارشی است. دفتر بهبود تغذیه جامعه توصیه میکند که با تغییر روشهای پخت، مانند خیساندن طولانیمدت، استفاده از ادویههای ضدنفخ و ترکیب حبوبات با غلاتی مانند برنج یا نان سبوسدار، میتوان این عوارض را به حداقل رساند. این روشها نهتنها هضم را آسانتر میکنند، بلکه ارزش تغذیهای وعده غذایی را نیز افزایش میدهند.

توصیههای تغذیهای برای سالمندان
سالمندان باید رژیم غذایی خود را بر پایه تنوع، تعادل و کیفیت مواد غذایی تنظیم کنند. حبوبات میتوانند جایگزین مناسبی برای منابع پروتئینی پرچرب مانند گوشت قرمز باشند و در کنار سبزیجات، غلات کامل و لبنیات کمچرب، یک الگوی تغذیهای سالم را تشکیل دهند. مصرف منظم حبوبات همچنین در کنترل قند خون، کاهش کلسترول و پیشگیری از یبوست مؤثر است.
جمعبندی
برخلاف برخی باورهای رایج، مصرف حبوبات برای سالمندان نهتنها مضر نیست، بلکه با رعایت اصول تغذیهای و توجه به شرایط جسمی فرد، میتواند نقش مهمی در حفظ سلامت، افزایش کیفیت زندگی و پیشگیری از بیماریهای مرتبط با سن ایفا کند. وزارت بهداشت توصیه میکند سالمندان و خانوادهها با مشورت متخصصان تغذیه، حبوبات را بهعنوان بخشی از رژیم غذایی روزانه در نظر بگیرند و از فواید گسترده آن بهرهمند شوند.

**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.