آخرین بروز رسانی در جولای 3, 2025 توسط علی رستگار
مدیر مرکز فعالیتهای قرآنی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی با تأکید بر جایگاه عاشورا در حافظه جمعی ایرانیان، گفت: عاشورا برای شیعیان صرفاً یک واقعه تاریخی نیست، بلکه تجربهای زنده و جاری است که در هر زمان و مکان میتواند تکرار شود. به گفته او، عاشورا در فرهنگ شیعی به مثابه «اکنون همیشه» معنا یافته است؛ لحظهای قدسی که در دل آیینها و مناسک، بار دیگر جان میگیرد.
عاشورا؛ بازآفرینی زمان قدسی در دل تاریخ
علی الهیخراسانی در نشست «حسین(ع) روح جهانی بیروح» با اشاره به دیدگاه میرچا الیاده، اسطورهشناس معاصر، توضیح داد: انسان دو نوع تجربه زمانی دارد؛ زمان خطی که گذرا و مصرفشدنی است و زمان اسطورهای یا قدسی که بازگشتپذیر و تکرارشونده است. آیینها، بهویژه آیینهای عاشورایی، زمان تاریخی را متوقف کرده و انسان را وارد لحظهای از حضور قدسی میکنند.
آیین عاشورا؛ تجربهای فراتر از خاطره
الهیخراسانی با بیان اینکه آیینها صرفاً بازنمایی گذشته نیستند، بلکه رویدادهای بنیادین را در سطحی وجودی بازتولید میکنند، افزود: در آیین عاشورا، ما نه در سال ۶۱ هجری هستیم و نه در سال ۱۴۰۰ شمسی؛ بلکه در زمان تاریخی حضور نداریم. ما وارد زمانی قدسی شدهایم که امتداد دارد و پایانناپذیر است. این تجربه نه از طریق مطالعه، بلکه تنها با حضور در آیین قابل درک است.
«کل یوم عاشورا»؛ بیان استمرار امر قدسی
وی با اشاره به شعار «کل یوم عاشورا و کل أرض کربلا» گفت: این جمله تنها یک استعاره نیست، بلکه بیانگر استمرار امر قدسی در زمان و مکان است. شعار «یالَیتَنا کُنّا مَعَکُم» نیز صرفاً حسرتی تاریخی نیست، بلکه تمنایی وجودی برای ورود به اکنون عاشورا است؛ لحظهای که در آن، زمان تاریخی فرو میریزد و زمان قیامتی آغاز میشود.
تفاوت نگاه شیعی و سنی به زمان و تاریخ
الهیخراسانی با اشاره به تفاوت بنیادین نگاه شیعه و اهل سنت به زمان، اظهار کرد: در سنت شیعی، زمان تاریخی شکسته میشود و انسان در اکنونی دائمی و آخرالزمانی زندگی میکند. این در حالی است که در اندیشه سنی، خلافت و تاریخ در چارچوب زمان خطی معنا مییابد. آیینهای شیعی، انسان را از زمان و مکان عرفی جدا کرده و به فضای قدسی وارد میکنند.
مکان قدسی؛ تعلیق زمان و حضور در امر متعالی
وی با اشاره به تفاوت میان موزه و زیارتگاه، گفت: در موزه با خاطره و زمان تاریخی مواجه هستیم، اما در مکان قدسی، زمان تعلیق میشود و انسان در حضور امر متعالی قرار میگیرد. آیینها با نشانهها و نمادهای خاص خود، مانند چای، سیاهپوشی یا نذر، این فضا را خلق میکنند. این عناصر نه از سر تصادف، بلکه ریشه در سنتی دارند که ظرف تجربه قدسی را فراهم میسازد.
آیین؛ بستر تجربه زیسته امر قدسی
مدیر مرکز فعالیتهای قرآنی جهاد دانشگاهی خراسان رضوی تأکید کرد: آیینها نیازی به آییننامه حکومتی ندارند. آنها در بستر خلاقیت و تجربه جمعی شکل میگیرند و توسط مردم اصلاح یا تثبیت میشوند. حتی اگر برخی آیینها از مسیر اصلی خود منحرف شوند، اصل آیین بهعنوان ظرف تجربه قدسی، قابل انکار نیست.
عاشورا و آغاز آخرالزمان در سنت شیعی
الهیخراسانی با اشاره به جمله امام حسین(ع) «وَ کَأَنَّ الدُّنْیا لَمْ تَکُنْ» گفت: این جمله نشانهای از پایان زمان خطی و آغاز زمان قیامتی است. از نگاه الیاده، با عاشورا نه تنها یک نهضت، بلکه پایان یک عصر و آغاز آخرالزمان اعلام شد. از همان زمان، مسئله مهدویت در سنت شیعی جدی شد و جامعه شیعه در پی یافتن مصداقی برای مهدی بود.
آیینهای عاشورایی؛ حامل معنا و حقیقت
در پایان، این پژوهشگر دینی تأکید کرد: آیینهای عاشورایی تنها ابزار یادآوری نیستند، بلکه ساختارهایی زندهاند که معنا، حقیقت و امر قدسی را در دل جامعه بازتولید میکنند. تجربه عاشورا، تنها در بستر آیین و در تعلیق زمان و مکان، قابل درک و زیستن است.
**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.