آخرین بروز رسانی در فوریه 4, 2024 توسط علی رستگار
در دورهای که جمعیت اتباع خارجی در کشورمان به صورت قابل توجهی افزایش یافته است، بخش قابل توجهی از این افراد به صورت غیرقانونی وارد خاک ایران شدهاند. بر اساس آمارهای ارائه شده از سوی سازمان ملی مهاجرت، چهار میلیون و سیصد هزار تبعه خارجی به صورت قانونی در ایران زندگی میکنند که شامل دانشآموزان، دانشجویان و زنان از نزدیک به هشتاد کشور میشوند. اما در کنار این جمعیت، تعداد قابل توجهی نیز به صورت غیرمجاز در کشور حضور دارند که آمار دقیقی از تعداد آنها در دست نیست.
افزون بر این، بیشتر اتباع خارجی قانونی در ایران را افرادی از افغانستان تشکیل میدهند و درصد کمی از آنها نیز از کشورهایی چون عراق، پاکستان و بحرین هستند. این در حالی است که موضوع اتباع غیرمجاز به دلیل عدم دقت در آمار، ابعاد مبهمتری دارد. برخورد با این جمعیت غیرمجاز در ماههای اخیر به دلیل عدم احترام به قوانین کشور و ورود بدون هماهنگی، با جدیت دنبال شده است.

دولت ایران به منظور کنترل و مدیریت این شرایط، اقدامات مختلفی را آغاز کرده که شامل جمعآوری و بازگرداندن اتباع غیرمجاز به کشورهای مبدا، برخورد با کارفرمایانی که به این افراد کار میدهند، و توقیف خودروهایی که در جابهجایی آنها دخیل هستند، میشود. این اقدامات نشاندهنده تعهد دولت به اجرای سیاستهایی است که هدف آنها کاهش چالشهای اجتماعی و امنیتی ناشی از حضور اتباع غیرمجاز است.
برای جلوگیری از بازگشت مجدد این افراد، اقداماتی چون ثبت بیومتریک اتباع طرد شده انجام میگیرد که شامل اثرانگشت، مختصات چهره و عنبیه چشم است. این اقدامات به منظور جلوگیری از ورود مجدد آنها به کشور صورت میگیرد. اما تنها با طرد و ثبت بیومتریک نمیتوان مشکل را به طور کامل حل کرد. لازم است که اقدامات بیشتری در جهت تقویت حراست از مرزها و همگرایی دستگاههای متولی انجام شود تا از ورود غیرقانونی از اساس جلوگیری به عمل آید.
با توجه به چالشهای موجود، لازم است که دولت و نهادهای مربوطه با همکاری یکدیگر و با استفاده از راهکارهای نوآورانه و اجرایی، به راهحلهای پایدار دست یابند تا ضمن حفاظت از حقوق انسانی اتباع خارجی قانونی، از پیامدهای منفی حضور اتباع غیرمجاز بر جامعه و امنیت ملی جلوگیری کنند.
اخبار روز را در مجله خبری تحلیلی تدبیرگران دنبال کنید

**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.