آخرین بروز رسانی در نوامبر 5, 2024 توسط علی رستگار
## نرخ تولد در ایران: زنگ خطر خاموشی جمعیت
معاون بهداشت وزارت بهداشت در نشست اخیر ستاد مرکزی هماهنگی جوانی جمعیت، با هشدار درباره روند فعلی زاد و ولد در ایران، اعلام کرد: “اگر با همین نرخ کنونی پیش برویم، مرگ و میر در کشور از تولد سبقت خواهد گرفت.”
دکتر علیرضا رئیسی با تاکید بر ضرورت قرار گرفتن موضوع جوانی جمعیت در صدر اولویتهای کشور، ابراز نگرانی کرد: “ایران، هجدهمین کشور پرجمعیت جهان و سومین کشور پرجمعیت منطقه است، اما آمار نشان میدهد نرخ باروری در حال کاهش است.”
وی با ارائه سناریوهای مختلف رشد جمعیت، به این نکته اشاره کرد که اگر نرخ زاد و ولد به کمتر از ۱.۵ برسد، آن استان به اصطلاح در “چاله جمعیتی” قرار میگیرد. در حال حاضر، استان اصفهان به این وضعیت رسیده است.
رئیسی با بیان اینکه نرخ باروری زیر ۱.۳، استان را به “چاه جمعیتی” میکشاند، تاکید کرد: “خروج از چاه جمعیتی بسیار دشوار است و استانهای گیلان، مازندران و البرز، هم اکنون در این وضعیت قرار دارند.”
او همچنین به روند افزایشی سن ازدواج، به خصوص در میان افراد تحصیلکرده اشاره کرد که باعث فاصله زمانی بیشتر میان ازدواج و فرزندآوری و در نهایت، کاهش فرصت مناسب برای باروری میشود.
معاون بهداشت وزارت بهداشت، با اشاره به افزایش درصد ولادتهای فرزند سوم تا پنجم در سالهای اخیر، خاطرنشان کرد: “موضوع مهم، توجه به تولد فرزند اول، دوم و سوم است، چرا که این موضوع پایه و اساس رشد جمعیت را تشکیل میدهد.”
در پایان، وی با ارائه آمار نگران کنندهای درباره میزان مرگ و میر و تولد در کشور، از خطر پیشی گرفتن مرگ از تولد در آینده نزدیک خبر داد و تاکید کرد: “در حال حاضر، سالانه حدود ۵۸۰ هزار نفر به جمعیت کشور افزوده میشود، اما اگر با همین روند پیش رویم، این رقم به صفر خواهد رسید.”

**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.
