آخرین بروز رسانی در آوریل 22, 2025 توسط علی رستگار
با اوجگیری نبرد تجاری میان ایالات متحده و چین، بازار جهانی گاز نفتی مایع (LPG) دستخوش تحولاتی بنیادین شده است. تعرفههای سنگین اعمالشده بر واردات از آمریکا، واردکنندگان چینی را بر آن داشته تا محمولههای آمریکایی را با منابع جایگزین از خاورمیانه معاوضه کنند، در نتیجه، مسیر انتقال محمولههای آمریکایی به سمت اروپا و سایر مناطق آسیا تغییر یافته است.
پیشبینیها حاکی از آن است که این تغییرات، قیمت و تقاضا برای گاز شیل، که یک محصول جانبی محسوب میشود، را کاهش خواهد داد و به ضرر تولیدکنندگان شیل آمریکا و صنایع پتروشیمی چین تمام خواهد شد. در مقابل، انتظار میرود تقاضا برای محصولات جایگزین مانند نفتا افزایش یابد. همچنین، صادرکنندگان خاورمیانه از این وضعیت سود خواهند برد و خریداران LPG در بازارهایی نظیر چین و هند از کاهش قیمتها منتفع خواهند شد.
مایعات گاز طبیعی، شامل پروپان، اتان و بوتان، تازهترین محصولات حوزه انرژی هستند که تجارت آنها تحت تاثیر منازعات تجاری رو به افزایش میان دو قدرت اقتصادی بزرگ جهان قرار گرفته است. چین پیش از این، واردات نفت خام و گاز طبیعی مایع (LNG) از آمریکا را متوقف کرده بود.
شرکتهای پتروشیمی چینی که به عرضه فراوان و مقرونبهصرفه LPG و اتان آمریکا به عنوان ماده اولیه وابسته بودند، به یکی از کمهزینهترین تولیدکنندگان در سطح جهانی تبدیل شده بودند. در مقابل، تولیدکنندگان نفت و گاز آمریکا برای فروش مایعات گاز طبیعی خود به چین نیازمند بازار بودند، زیرا عرضه داخلی از تقاضا پیشی گرفته و افزایش ذخایر این محصولات میتواند به اقتصاد شرکتهای حفاری آسیب وارد کند.
دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا نشان میدهد که چین پس از ژاپن، دومین خریدار بزرگ LPG از ایالات متحده بوده است. نشریه «ایست دیلی» پیشبینی میکند که صادرات آمریکا به چین طی ۶ تا ۹ ماه آینده حدود ۲۰۰ هزار بشکه در روز کاهش یابد که این امر منجر به افزایش ذخایر داخلی و کاهش قیمتها خواهد شد.
شریل لیو، تحلیلگر شرکت «انرژی اسپکتس»، انتظار دارد که سایر واردکنندگان LPG مانند هند، اندونزی، ژاپن و کره جنوبی، حجم بیشتری از محصول ارزانتر آمریکا خریداری کنند، در حالی که صادرکنندگان خاورمیانه، عرضه خود به چین را افزایش خواهند داد. به این ترتیب، تمامی خریداران و صادرکنندگان خاورمیانه از این وضعیت سود خواهند برد، در حالی که چین و آمریکا هر دو متضرر خواهند شد.
یک معاملهگر LPG در آسیا اظهار داشت که خریداران ژاپنی، محمولههای ارزانقیمت از آمریکا را برای تحویل در اواخر آوریل و مه خریداری کردهاند و عمده تقاضا از سوی شرکتهای تولید برق بوده است.
آمار گمرک چین نشان میدهد که این کشور در سال میلادی گذشته، ۱۷.۳ میلیون تن معادل ۵۵۰ هزار بشکه در روز پروپان از آمریکا خریداری کرده است که ۶۰ درصد از کل واردات مایع گازی این کشور را تشکیل میداد.
به گفته معاملهگران، خریداران چینی همچنان در تلاش هستند تا محمولههای LPG آمریکا را با محمولههای کشورهای دیگر معاوضه کرده و از تعرفههای سنگین اعمالشده بر واردات محصولات آمریکایی، که از ۱۴ مه به اجرا در میآید، اجتناب کنند.
بر اساس گزارشها، شرکت «انرژی اسپکتس» پیشبینی میکند که تعرفههای چین بر واردات از آمریکا، تقاضا برای LPG در این کشور را در نیمه دوم سال ۲۰۲۵، حدود ۱۵۰ هزار بشکه در روز نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش دهد، در حالی که مصرف نفتا را ۱۴۰ هزار بشکه در روز افزایش خواهد داد.
اخبار روز جهان را در مجله تدبیرگران بخوانید
**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.