آخرین بروز رسانی در ژانویه 6, 2026 توسط علی رستگار
سازمان هواپیمایی کشوری با ابلاغ بخشنامهای فوری و مهم، ابطال یکجانبه بلیتهای هواپیما توسط شرکتهای هواپیمایی خارجی فعال در ایران را ممنوع ساخت. این اقدام در راستای صیانت از حقوق مسافران و در پی بروز مشکلاتی ناشی از عدم بهروزرسانی نرخ تسعیر ارز در سامانههای بینالمللی فروش بلیت صورت گرفته است. این بخشنامه بر لزوم پایبندی شرکتهای هواپیمایی به تعهدات خود در قبال مسافران تأکید دارد و هرگونه تضییع حقوق آنها را غیرقابلقبول میداند.
بخشنامه مهم: چرا ابطال بلیت هواپیما ممنوع شد؟
مجید اخوان، سخنگوی سازمان هواپیمایی کشوری، اعلام کرد که این بخشنامه به دلیل تخلف برخی شرکتهای هواپیمایی خارجی از عدم بهروزرسانی نرخ ارز در سامانههای فروش بینالمللی صادر شده است. این شرکتها به بهانه نوسانات نرخ ارز، بلیتهای صادرشده را به صورت غیرداوطلبانه ابطال میکردند که این امر موجب سردرگمی و زیان مسافران میشد.
ریشه مشکل: عدم تطابق نرخ ارز در سامانههای فروش بلیت هواپیما با سیاستهای رسمی بانک مرکزی و دولت جمهوری اسلامی ایران که بر یکسانسازی نرخ ارز تأکید دارد. این ناهماهنگی، بهانهای برای ابطال بلیت هواپیما توسط برخی شرکتها شده بود.
هدف بخشنامه: با توجه به اعلام رسمی سیاست یکسانسازی نرخ ارز از سوی دولت، سازمان هواپیمایی کشوری انتظار دارد شرکتهای خارجی فعال در ایران، فرآیندهای فروش و قیمتگذاری خود را با این شرایط جدید تطبیق دهند و از هرگونه اقدامی که منجر به تضییع حقوق مسافران شود، اکیداً خودداری کنند.
حمایت از حقوق مسافران: تاکید بر اعتبار بلیت هواپیما
این بخشنامه قویاً بر اعتبار بلیتهای هواپیمایی که به صورت قانونی صادر شدهاند، تأکید دارد. اخوان تصریح کرد که تمامی بلیتهای صادره پیش از این ابلاغیه، و نیز بلیتهای معتبر از تاریخ ۱۵ دی ۱۴۰۴ (۵ ژانویه ۲۰۲۶)، دارای اعتبار کامل هستند و شرکتهای هواپیمایی موظف به رعایت تعهدات خود در قبال مسافران هستند. این بدان معناست که مسافرانی که بلیتهای خود را پیش از این تاریخ یا از این تاریخ به بعد تهیه کردهاند، نباید نگران ابطال غیرداوطلبانه آن باشند.
نکاتی در مورد حقوق مسافران هواپیما:
حق سفر: هر مسافری که بلیت قانونی خریداری کرده، حق دارد طبق برنامه سفر کند.
جبران خسارت: در صورت لغو یا تأخیر پرواز، مسافران حق دریافت جبران خسارت بر اساس قوانین بینالمللی و ملی را دارند.
بازپرداخت هزینه بلیت هواپیما: در صورت ابطال غیرداوطلبانه بلیت توسط شرکت هواپیمایی، مسافر حق دریافت کامل وجه بلیت خود را دارد.
ضمانت اجرایی ابطال بلیت هواپیما و نظارت سازمان
سخنگوی سازمان هواپیمایی کشوری هشدار داد در مواردی که بلیت مسافران برخلاف این بخشنامه و به صورت غیرداوطلبانه ابطال شده باشد، شرکتهای هواپیمایی ذیربط موظفند ضمن توقف فوری این رویه، اقدامات اصلاحی لازم را برای رسیدگی به حقوق مسافران انجام دهند. این اقدامات میتواند از طریق خود شرکتها یا نمایندگان فروش آنها صورت گیرد. سازمان هواپیمایی با رویکردی تعاملی و نظارتی، اجرای دقیق این بخشنامه را پیگیری خواهد کرد.
مسیرهای پیگیری مسافران: در صورت مشاهده هرگونه تخلف در ابطال بلیت هواپیما:
ابتدا: با شرکت هواپیمایی یا آژانس فروش بلیت مربوطه تماس گرفته و مشکل را مطرح کنند.
در صورت عدم رسیدگی: مراتب را به سازمان هواپیمایی کشوری گزارش دهند تا از طریق مجاری قانونی پیگیریهای لازم انجام شود.
هدف اصلی از این اقدامات، حفظ و تضمین حقوق مسافران و ایجاد ثبات و شفافیت در بازار حملونقل هوایی کشور است تا اعتماد عمومی به این صنعت حفظ شود و مسافران با آرامش خاطر بیشتری اقدام به تهیه بلیت هواپیما کنند. این بخشنامه گام مهمی در جهت بهبود کیفیت خدمات و افزایش مسئولیتپذیری شرکتهای هواپیمایی خارجی در ایران محسوب میشود.
مطالب مرتبط
- تلاش بیوقفه کارکنان برق، تمامی روستاهای سقز را برقدار کرد؛ خاموشیهای بانه نیز به حداقل رسید
- شهردار نیویورک اقدام نظامی آمریکا علیه ونزوئلا را به شدت محکوم کرد و آن را تجاوز آشکار به قوانین بینالمللی دانست
- فرآیند استیضاح شهردار لوندویل رسماً آغاز شد: شورای شهر خواستار پاسخگویی فوری شد
- تلاش بیوقفه کارکنان برق، تمامی روستاهای سقز را برقدار کرد؛ خاموشیهای بانه نیز به حداقل رسید
**علی رستگار**
تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی
علی رستگار پژوهشگر و تحلیلگر حوزه اقتصاد سیاسی با بیش از شانزده سال تجربه تخصصی در تحلیل سیاستهای اقتصادی، بررسی تحولات بینالمللی و مطالعات توسعه است. تمرکز اصلی وی بر تحلیل تعاملات سیاست و اقتصاد، بررسی سیاستهای پولی و مالی ایران و مطالعه تجارب توسعه در کشورهای نوظهور میباشد.
**تحصیلات**
وی دارای مدرک دکتری اقتصاد از دانشگاه علامه طباطبایی و کارشناسی ارشد اقتصاد سیاسی از دانشگاه تهران است. پایاننامه دکتری وی با موضوع «تحلیل نهادی سیاستهای توسعه در اقتصاد ایران» مورد تقدیر انجمن اقتصاددانان ایران قرار گرفته است. همچنین دورههای تخصصی اقتصادسنجی پیشرفته، تحلیل دادههای کلان و آیندهپژوهی اقتصادی را در مراکز معتبر بینالمللی گذرانده است.
**سوابق حرفهای**
رستگار فعالیت حرفهای خود را از اواسط دهه هشتاد به عنوان پژوهشگر در یک مؤسسه مطالعات اقتصادی آغاز کرد. با گسترش فعالیتهای پژوهشی خود، موفق به تولید دهها گزارش سیاستی برای نهادهای دولتی و خصوصی شده است. همکاری با مرکز پژوهشهای مجلس، ارائه مشاوره به چندین وزارتخانه و مشارکت در تدوین برنامههای توسعه از جمله سوابق اجرایی وی است.
وی از سال ۱۳۹۶ به تیم تحلیلی مجله تدبیرگران پیوسته و اکنون به عنوان تحلیلگر ارشد اقتصاد سیاسی در این رسانه فعالیت میکند. در این مدت، تحلیلهای عمیق و مبتنی بر دادههای وی درباره تحولات اقتصادی ایران و جهان، همواره مورد توجه جامعه اقتصادی و تصمیمسازان کشور قرار گرفته است. چندین گزارش تحلیلی وی مبنای تصمیمات مهم اقتصادی قرار گرفته است.
**تخصصها و حوزههای کاری**
تخصص اصلی رستگار در تحلیل سیاستهای پولی و مالی، بررسی برنامههای توسعه، مطالعات اقتصاد نهادی و تحلیل اقتصاد سیاسی تحولات داخلی و بینالمللی است. وی همچنین در زمینه اقتصادسنجی، تحلیل دادههای اقتصادی، آیندهپژوهی اقتصادی و مشاوره سیاستی تجربه قابل توجهی دارد.
**روششناسی تحلیلی**
رویکرد رستگار در تحلیل اقتصادی مبتنی بر روشهای کمی و اقتصادسنجی، ترکیب شده با تحلیل نهادی و تاریخی است. وی همواره بر پایبندی به دادههای معتبر، مستندسازی کامل ادعاها و پرهیز از تحلیلهای شتابزده تأکید دارد. در نوشتههای خود، مفاهیم پیچیده اقتصادی را به زبانی قابل فهم برای مخاطب غیرمتخصص توضیح میدهد، بدون اینکه از عمق تحلیلی بکاهد.
**عضویت در نهادهای تخصصی**
وی عضو پیوسته انجمن اقتصاددانان ایران و عضو وابسته انجمن اقتصاد نهادی جهان است. همچنین در هیئت تحریریه دو فصلنامه علمی-پژوهشی در حوزه اقتصاد حضور دارد و به عنوان داور تخصصی چندین نشریه علمی فعالیت میکند.
**تألیفات و آثار**
رستگار نویسنده دو کتاب در حوزه اقتصاد سیاسی و بیش از چهل مقاله علمی-پژوهشی است. کتاب «نهادها و توسعه در ایران» (انتشارات نی، ۱۴۰۰) از آثار شاخص وی محسوب میشود که در جمع نامزدهای کتاب سال اقتصاد قرار گرفت. همچنین دهها گزارش سیاستی و یادداشت تحلیلی از وی در مجلات معتبر منتشر شده است.