آخرین بروز رسانی در ژانویه 4, 2026 توسط سردبیر
گزارشها از وضعیت بازار حاکی از آن است که کمبود شیرخشک نوزاد در کشور همچنان ادامه دارد و نگرانیها در میان خانوادهها رو به افزایش است. رئیس انجمن تولیدکنندگان شیرخشک نوزاد، هانی تحویلزاده، با اشاره به مشکلات عمیق در تخصیص ارز به واردات مواد اولیه، ریشه اصلی این بحران را تشریح کرده است. این وضعیت نه تنها بر برنامهریزی تولید کارخانهها اثر گذاشته، بلکه سلامت و تغذیه نوزادان را نیز با چالشهای جدی مواجه ساخته است.
تراز ارزی شیرخشک نوزاد: اختلاف آماری بانک مرکزی و واقعیت صنعت
در حالی که بانک مرکزی از تخصیص ۱۶۳ میلیون دلار ارز برای تأمین شیرخشک نوزاد خبر میدهد، اما به گفته رئیس انجمن تولیدکنندگان، این میزان ارز به طور متوازن و اثربخش در اختیار همه شرکتهای تولیدی قرار نگرفته است. بخش قابل توجهی از این مبلغ، معادل ۱۲۰ میلیون دلار، صرفاً برای تسویه بدهیهای ارزی مربوط به سال گذشته بوده و به معنای تأمین مواد اولیه جدید نیست. این شکاف میان آمارهای رسمی و نیاز واقعی صنعت، یکی از موانع کلیدی در مسیر واردات به موقع مواد اولیه برای تولید شیرخشک نوزاد است. نیاز سالانه ارز برای واردات مواد اولیه شیرخشک بالغ بر ۲۵۰ میلیون دلار برآورد میشود که نشاندهنده کسری قابل توجه در تخصیص فعلی است.
کاهش تولید شیرخشک و تعطیلی کارخانهها: زنگ خطر برای سلامت نوزادان
آمارها نشان میدهد نیاز ماهانه کشور به شیرخشک نوزاد حدود ۶ میلیون قوطی است، در حالی که تولید فعلی به کمتر از ۵ میلیون قوطی کاهش یافته است. این کسری ۱ میلیون قوطی در ماه، مستقیماً به کمبود در بازار منجر میشود. وضعیت نگرانکنندهتر اینجاست که سه کارخانه تولید شیرخشک در حال حاضر تعطیل هستند و از دو کارخانه فعال نیز، هر یک حدود ۵۰ میلیون دلار بدهی ارزی دارند. این بدهیها امکان واردات مواد اولیه را از آنها سلب کرده و عملاً توان تولیدشان را به شدت کاهش داده است. بر اساس برآوردهای صورت گرفته، تولید شیرخشک نوزاد در نیمه دوم سال جاری، نسبت به نیمه اول، بین ۳۰ تا ۴۰ درصد کاهش را تجربه کرده است.
ارز ترجیحی و آینده تولید شیرخشک: چالش نقدینگی و افزایش قیمت محتمل
یکی از بزرگترین نگرانیهای فعلی تولیدکنندگان، احتمال حذف ارز ترجیحی و اختصاص ارز با نرخ تالار دوم به واردات مواد اولیه شیرخشک نوزاد است. این تغییر میتواند به دلیل کمبود نقدینگی در کارخانجات، منجر به افزایش ۳۰ درصدی هزینههای تولید شود. در صورتی که این اتفاق رخ دهد و تمهیدات لازم برای جبران هزینهها در بودجه سال آینده پیشبینی نشود، میتوان انتظار افزایش قیمت شیرخشک نوزاد و در نتیجه افزایش فشار بر خانوادهها را داشت. ثبات در سیاستهای ارزی و حمایت از تولیدکنندگان، نقش حیاتی در جلوگیری از تشدید این بحران ایفا میکند.
پیامدهای کمبود شیرخشک نوزاد برای خانوادهها و نظام سلامت
کمبود مداوم شیرخشک نوزاد تبعات گستردهای دارد که نه تنها بر خانوادهها، بلکه بر کل نظام سلامت کشور نیز تأثیر میگذارد. این پیامدها را میتوان در موارد زیر خلاصه کرد:
فشار اقتصادی و روانی بر خانوادهها: والدین برای یافتن شیرخشک نوزاد مورد نیاز خود مجبور به صرف زمان و هزینه بیشتری میشوند. نگرانی از عدم دسترسی به یک کالای اساسی برای نوزادان، اضطراب و استرس زیادی را به خانوادهها تحمیل میکند.
خطرات بهداشتی و تغذیهای: در موارد کمبود، برخی خانوادهها ممکن است به استفاده از جایگزینهای نامناسب یا رقیق کردن شیرخشک روی آورند که میتواند منجر به سوءتغذیه، بیماری و آسیبهای جدی به سلامت نوزادان شود.
این وضعیت لزوم یک بازنگری جدی در سیاستهای ارزی و حمایت از صنعت تولید شیرخشک نوزاد را بیش از پیش نمایان میسازد تا از تداوم و تشدید بحران جلوگیری شود. همکاری بین بانک مرکزی، وزارت بهداشت و تولیدکنندگان، برای یافتن راهحلهای پایدار و اطمینان از دسترسی مستمر به این کالای حیاتی، امری ضروری است.
مطالب مرتبط
- سازمان نظام پزشکی، برنامهریزی جامع برای ویزیت رایگان مادران پس از زایمان را خواستار شد
- چربی شکمی مردان، زنگ خطر جدی برای سلامت قلب را به صدا درمیآورد
- اورژانس موتوری یزد با هدف تسریع خدمات فوریتهای پزشکی آغاز به کار کرد
- اورژانس موتوری یزد با هدف تسریع خدمات فوریتهای پزشکی آغاز به کار کرد

علی رستگار، دانشآموخته رشته خبرنگاری سیاسی – اقتصادی از دانشکده خبر است. او فعالیت حرفهای خود را در عرصه رسانه از سال ۱۳۸۹ به طور رسمی آغاز کرد و در طول سالها با چندین خبرگزاری و نشریه همکاری داشته است.
