آخرین بروز رسانی در فوریه 9, 2026 توسط سردبیر
گزارشهای خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه نشان میدهد پالایشگاههای هندی، واردات نفت خام از روسیه را بهطور کامل متوقف کردهاند. این تصمیم استراتژیک پس از لغو تعرفههای اعمالی از سوی دونالد ترامپ بر کالاهای هندی، که پیشتر به دلیل ادامه خرید نفت از روسیه وضع شده بودند، اتخاذ شده و میتواند نشانهای از تغییر موازنههای قدرت در بازار جهانی انرژی و روابط بینالملل باشد. این تحول، در بحبوحه تلاشهای دهلینو برای نهایی کردن یک توافق تجاری مهم با واشنگتن، رخ داده است و گمانهزنیها را در مورد فشارهای سیاسی آمریکا بر هند در زمینه خرید نفت از روسیه تقویت میکند.
جزئیات توقف واردات نفت روسیه از سوی هند
این توقف در پذیرش نفت روسیه، که قرار بود در ماههای مارس و آوریل بارگیری شود، توسط بزرگترین پالایشگاههای هند صورت گرفته است. شرکتهای بزرگی نظیر "ایندین اویل" (Indian Oil)، "بهارات پترولیوم" (Bharat Petroleum) و "ریلاینس اینداستریز" (Reliance Industries) از جمله پالایشگاههایی هستند که پیشنهادهای معاملهگران برای خرید نفت روسیه را نمیپذیرند. این اقدام نشاندهنده یک تغییر سریع و هماهنگ در استراتژی انرژی هند است. در پی این تغییر، پالایشگاههای هندی به سرعت اقدام به تامین نفت مورد نیاز خود از منابع جایگزین کردهاند.
پالایشگاههای اصلی هند شامل ایندین اویل، بهارات پترولیوم و ریلاینس اینداستریز، پذیرش نفت روسیه را متوقف کردند.
اکثر دیگر پالایشگاههای هندی نیز همین روند را دنبال کرده و به سمت منابع جایگزین در خاورمیانه، آفریقا و آمریکای جنوبی رفتهاند.
نقش ترامپ و سیاست فشارهای واشنگتن بر تجارت نفت روسیه
این تحول بزرگ در روابط انرژی هند و روسیه، همزمان با ادعای دونالد ترامپ، رئیسجمهور سابق ایالات متحده، مبنی بر لغو تعرفههای تجاری بر کالاهای هندی در ازای توقف خرید نفت از روسیه توسط این کشور رخ داده است. ترامپ پیشتر اعلام کرده بود که در گفتوگو با نارندرا مودی، نخست وزیر هند، در مورد مسائلی از جمله تجارت و پایان دادن به جنگ اوکراین بحث کرده و مودی با توقف خرید نفت از روسیه و افزایش واردات از آمریکا و احتمالا ونزوئلا موافقت کرده است. این اظهارات در شبکه اجتماعی "تروث سوشال" وی منتشر شد. با این حال، دولت هند تاکنون هیچ بیانیه رسمی در مورد این تعهد یا توقف عمومی خرید نفت روسیه منتشر نکرده است. این رویکرد، پویایی پیچیدهای را در روابط دهلینو با مسکو و واشنگتن به وجود آورده است و نشاندهنده تاثیر فشارهای سیاسی بر تصمیمات اقتصادی کشورهای بزرگ است.
پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی برای هند و روسیه
توقف خرید نفت روسیه توسط هند، میتواند پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی گستردهای داشته باشد:
برای هند: این کشور که سومین واردکننده بزرگ نفت جهان است، با توقف خرید نفت ارزانقیمت روسیه ممکن است در کوتاهمدت با افزایش هزینههای انرژی مواجه شود. با این حال، این اقدام میتواند راه را برای توافقات تجاری سودآورتر با ایالات متحده هموار کرده و از فشارهای بینالمللی بر دهلینو بکاهد، ضمن اینکه وابستگی خود به یک تامینکننده واحد را کاهش میدهد.
برای روسیه: هند در ماههای اخیر به یکی از بزرگترین مشتریان نفت روسیه تبدیل شده بود که این امر به مسکو کمک میکرد تا تحریمهای غرب را دور بزند و درآمدهای نفتی خود را حفظ کند. توقف خرید نفت از روسیه توسط هند، ضربه قابل توجهی به اقتصاد روسیه وارد خواهد کرد و این کشور را وادار به یافتن بازارهای جایگزین، احتمالا با تخفیفهای بیشتر، خواهد کرد. این وضعیت میتواند درآمد دولت روسیه را تحت تاثیر قرار دهد.
آینده روابط انرژی هند و روسیه در سایه فشارهای بینالمللی
این تحولات، پرسشهایی جدی را درباره آینده روابط انرژی میان هند و روسیه مطرح میکند. دهلینو همواره به دنبال حفظ روابط استراتژیک خود با مسکو بوده، اما فشارهای فزاینده از سوی واشنگتن و اتحادیه اروپا برای انزوای اقتصادی روسیه، هند را در موقعیت دشواری قرار داده است. در حالی که هند ممکن است در کوتاه مدت به دنبال تامین نیازهای انرژی خود از منابع سنتیتر و متنوعتر باشد، استراتژی بلندمدت این کشور در قبال واردات نفت روسیه و نقش آن در سیاست خارجیاش نیازمند بازبینی است. این وضعیت میتواند به بازآرایی قابل توجهی در نقشه انرژی جهان منجر شود، جایی که کشورهای واردکننده نفت به دنبال تنوعبخشی بیشتر به منابع خود و کاهش وابستگی به هر یک از تولیدکنندگان بزرگ هستند تا در برابر نوسانات ژئوپلیتیکی آسیبپذیری کمتری داشته باشند. این اقدام هند میتواند یک سیگنال مهم به سایر کشورهای خریدار نفت روسیه نیز باشد و احتمالا بر پویایی بازار جهانی نفت تاثیرگذار خواهد بود.
مطالب مرتبط
- کمیسیون امنیت ملی مجلس: ایران صرفاً در موضوع هستهای مذاکره خواهد کرد و پیششرطهای آمریکا خط قرمز است
- دونالد ترامپ فرمان اجرایی جدیدی برای اعمال تعرفههای سنگین علیه شرکای تجاری ایران صادر کرد
- پای برهنه دزد وسواسی، راز سرقتهای سریالی شمال تهران را فاش کرد
- پای برهنه دزد وسواسی، راز سرقتهای سریالی شمال تهران را فاش کرد

علی رستگار، دانشآموخته رشته خبرنگاری سیاسی – اقتصادی از دانشکده خبر است. او فعالیت حرفهای خود را در عرصه رسانه از سال ۱۳۸۹ به طور رسمی آغاز کرد و در طول سالها با چندین خبرگزاری و نشریه همکاری داشته است.
